درهٔ ستارگان
درهٔ ستارگان یکی از شناخته شدهترین ژئوسایتهای زمین پارک جهانی قشم است؛ دره ای از ستونها، تیغهها و کانالهای باریک که باران و باد از دل سنگهای نرم تراشیده اند. در جنوب شرقی جزیره، بالای روستای برکهٔ خلف قرار دارد و مردم محلی داستان ستارهٔ افتاده را دربارهٔ آن میگویند.
نوع: طبیعت و زمین شناسی · منطقه: جنوب جزیره
درهٔ ستارگان کجاست؟
درهٔ ستارگان در جنوب شرقی جزیرهٔ قشم و شمال روستای برکهٔ خلف قرار دارد. این دره بخشی از زمین پارک جهانی قشم است و به عنوان یک میراث زمین شناسی حفاظت میشود.
قشم در سال ۲۰۱۷ از سوی یونسکو به عنوان نخستین زمین پارک جهانی خاورمیانه شناخته شد و درهٔ ستارگان از جاذبههایی است که زیر همین چتر حفاظتی قرار میگیرد. به همین دلیل بازدید از آن باید با رعایت قواعد حفاظت از طبیعت انجام شود.
زمین شناسی؛ این شکلها از کجا آمده اند؟
سنگهای رسوبی این منطقه به سازند آغاجاری تعلق دارند و قدمت آنها به دورهٔ میوسن برمی گردد. در لایههای این سنگها صدف و مرجان فسیل شده دیده میشود که یادگار دریاهای کهن منطقه است.
شکل امروزی دره، یعنی ستونها، قلههای تیز و کانالهای باریک، طی دهها هزار سال اخیر ساخته شده است. عامل اصلی فرسایش ناشی از روان آب باران است که لایههای نرم و سخت سنگ را به یک اندازه نمیفرساید و همین تفاوت شکلهای نامنظم و چشمگیر پدید میآورد.
افسانهٔ ستارهٔ افتاده
نام محلی این دره در گویش مردم منطقه «استله کفته» است که به معنای ستارهٔ افتاده معرفی شده است. بنا بر روایتهای محلی، شکلهای عجیب دره را به برخورد یک ستاره با زمین نسبت میدهند.
این روایت یک داستان بومی است و توضیح علمی ندارد؛ توضیح زمین شناسی همان فرسایش آب و تفاوت سختی لایه هاست. شنیدن هر دو روایت از راهنمای محلی بخشی از تجربهٔ بازدید است.
چه چیزی در دره دیده میشود؟
مسیر بازدید میان دیوارهها و ستونهای خاکی و سنگی میگذرد و در هر پیچ منظرهٔ تازه ای دارد. نور صبح و عصر رنگ لایهها را عوض میکند و برای عکاسی بهترین حالت را میدهد.
دره در معرض آفتاب است و سایهٔ کمی دارد. بازدیدکنندگان معمولاً در مسیرهای مشخص قدم میزنند و به ساعتهای غروب برای دیدن رنگهای دره علاقه دارند.
کنار درهٔ ستارگان چه ببینیم؟
درهٔ ستارگان معمولاً در برنامهٔ یک روزهٔ جنوب و مرکز جزیره همراه با دیگر ژئوسایتهای زمین پارک قرار میگیرد. تنگهٔ چاهکوه و غار نمکدان دو مقصد نزدیک به طیف همین بازدیدهای طبیعت گردی هستند.
اگر وقت دارید، چند ساعت هم برای نشستن در روستا و آشنایی با فرهنگ محلی کنار برنامه بگذارید. برای رزرو تور زمین پارک، میتوانید گزینهها را در قشمآف ببینید.
راه رسیدن
درهٔ ستارگان در جنوب شرقی قشم و بالای روستای برکهٔ خلف است و با خودرو از جادهٔ اصلی جزیره و سپس جادههای فرعی به آن میرسید.
اگر خودروی شخصی ندارید، سادهترین راه شرکت در تور زمین پارک یا رزرو ترانسفر رفت و برگشت است. هر دو را میتوانید در قشمآف رزرو کنید.
در ورودی دره از نشانههای محلی و راهنمای تور استفاده کنید؛ مسیرهای فرعی بدون راهنما به راحتی گم میشوند.
بهترین زمان بازدید
فصل خنک سال، از پاییز تا اوایل بهار، برای پیاده روی در دره مناسبترین است؛ ظهر تابستان به دلیل گرما و نبود سایه دشوار است.
صبح زود یا ساعتهای پایانی بعدازظهر هم برای راحتی در گرما و هم برای نور بهتر عکاسی توصیه میشود.
پس از بارندگی شدید ورود به کانالهای دره را به تعویق بیندازید، چون خاک لغزنده و خطرناک میشود.
نکتههای بازدید
- کفش راحت و مناسب راه رفتن روی خاک و سنگ بپوشید و آب کافی همراه داشته باشید.
- دره بخشی از زمین پارک است؛ از دیوارهها بالا نروید، سنگ و فسیل برندارید و روی ستونها ننویسید.
- زباله خود را با خودتان ببرید و به آرامش روستای نزدیک احترام بگذارید.
- از کلاه، ضد آفتاب و عینک آفتابی استفاده کنید؛ سایه در دره کم است.
- پهپاد و تجهیزات حرفه ای را قبل از استفاده از مقررات محلی بپرسید.
پرسشهای پرتکرار
درهٔ ستارگان کجای قشم است؟
در جنوب شرقی جزیره و شمال روستای برکهٔ خلف قرار دارد. بخشی از زمین پارک جهانی قشم است.
چرا به آن درهٔ ستارگان میگویند؟
نام محلی دره «استله کفته» و به معنای ستارهٔ افتاده است. روایت محلی، شکلهای عجیب دره را به افتادن یک ستاره نسبت میدهد، اما از نظر علمی حاصل فرسایش است.
این دره چگونه شکل گرفته است؟
سنگهای منطقه از سازند آغاجاری و مربوط به دورهٔ میوسن اند. طی دهها هزار سال اخیر روان آب باران لایههای نرم را بیشتر از لایههای سخت فرسوده و ستونها و کانالها ساخته است.
بهترین زمان بازدید چه موقع است؟
فصل خنک سال و ساعتهای صبح یا عصر. در ظهر تابستان گرما و نبود سایه بازدید را سخت میکند.
چگونه تور یا ترانسفر بگیرم؟
میتوانید تور زمین پارک یا ترانسفر رفت و برگشت را در قشمآف رزرو کنید و قیمت و ظرفیت را همان جا ببینید.